BLOG

Piyasalarda yukarı yönlü artış durdurulamıyor

10 Kasım 20215 dk okuma

“Tahıl piyasaları yine hareketlendi. Chicago kışlık buğdayının vadeli işlemlerinde yeni ekilen mahsulle ilgili endişeler yaşanıyor. Yumuşak kırmızı kışlık buğday için en aktif sözleşme Şubat 2013’ten bu yana en yüksek seviyesine yükselirken, sert kırmızı kışlık buğday için Mayıs 2014’ten bu yana zirve yaptı. Yükselen buğday fiyatları, mısır vadeli işlem fiyat tekliflerini de artırdı. Pahalı gaz, gübre...Herkes gergin.”

Elena Faige Neroba
İş Geliştirme Yöneticisi
Maxigrain

ABD’de vadeli buğday işlemleri, sınırlı küresel arz ve güçlü ihracat talebine ilişkin endişeler nedeniyle birkaç yılın en yüksek seviyelerine yükseldi. Bu durum fiyatlara yukarı yönlü bir baskı yapıyor. Bahar buğdayı, ithalatçıların yakında yüksek proteinli buğday arzı kovalamaya başlayacağı beklentileriyle Haziran 2011’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Burada yeni olan ne var? Durum buğdayı olmadığını ve bu yılın “buğday yılı” olduğundan zaten bahsetmiştik. Kimse bizi okumuyor mu? Bu onların hatası.

Chicago kışlık buğdayının vadeli işlemlerinde yeni ekilen mahsulle ilgili endişeler yaşanıyor. Yumuşak kırmızı kışlık buğday için en aktif sözleşme Şubat 2013’ten bu yana en yüksek seviyesine yükselirken, sert kırmızı kışlık buğday için Mayıs 2014’ten bu yana zirve yaptı.

Kış buğdayı filizlendikten sonra uyku dönemine yaklaşıyor. ABD’nin orta batı bölgesinin doğusundaki (eastern US Midwest) yağmurlu hava, çiftçilerin planlanan alanı ekmelerini engellemiş olabilir. Avrupa ve Karadeniz bölgesinde de durum ideal değil, ancak çıkarımda bulunmak için henüz çok erken. Çünkü kritik anlar hala çok uzakta ve kışın kimse karı etkisiz kılmış değil.

Yükselen buğday fiyatları, 17 Ağustos’tan bu yana en aktif kontratı zirve yaparak üst üste üçüncü günü gösteren mısır vadeli işlem fiyat tekliflerini artırdı. Baz hala duruyor, ancak yine bir mücadeleye şahit oluyoruz. Yaş mısır, pahalı gaz, gübre... ve çiftçiler... Herkes gergin.

Soya fasulyesi, geçenlerde ulaşılan yedi yılın en yüksek seviyesinden sonra düşüşe geçen ham petrol vadeli işlemlerindeki zayıflığın üzerine geldi. Biyoyakıt üretimi için birçok tarımsal ürün hammadde olarak kullanılmaktadır. Bunlar etanol, biyodizel ve hidrojenize bitkisel yağdır. Bu aynı zamanda biyodizel üretiminin mümkün olduğu soya fasulyesi için de geçerlidir. Bu durum fiyatları ciddi anlamda etkiliyor. Petrol fiyatlarındaki sürekli büyüme dönemlerinde, biyoyakıt hammadde üretimi gıda üretimi ile ciddi şekilde rekabet etmeye başlıyor. Petrolün ucuzlaması biyodizel üretimi için soya fasulyesine olan talebin azalması anlamına geliyor. Ve etanol için mısır. Ama asıl mesele karma yemde. Çin’den ithal edilen amino asitlerin fiyatı çok yükseldiği için daha fazla küspe gerekecek. Ve her ne kadar paranın kalbinin attığı yer olması sebebiyle piyasa gözünü oraya dikmiş olsa da, ABD’li üretici de soya küspesini artırdı.

ADM ve yenilenebilir enerjiyi düşük karbonlu, yüksek kalorili sıvı hidrokarbonlara dönüştürme konusunda öncü olan Gevo, daha temiz havacılık yakıtları (SAF) ve diğer düşük karbon ayak izine sahip hidrokarbon yakıtların üretimini desteklemek için bir mutabakat anlaşması imzaladı. ADM’nin Columbus (Kuzey Carolina) ve Cedar Rapids’daki (Iowa) fabrikalarında ve Decatur’daki (Illinois) tesisinde üretilen yaklaşık 900 milyon galon etanol, bu teknolojinin kullanımıyla geri dönüştürülecek ve yaklaşık 500 milyon galon SAF ve diğer yenilenebilir hidrokarbonlar üretilecek.

ABD’de etanol üreticilerinin marjları bir kez daha pozitif. Bu durum, Cushing’deki azalan stoklar ve artan petrol fiyatlarının ardından mısır fiyatlarını artırıyor. Petrol fiyatları, sınırlı küresel arz ve ekonomi pandeminin sebep olduğu durgunluktan kurtulurken ABD ve ötesinde artan yakıt talebinin de etkisiyle yükseldi ve son birkaç yılın en yüksek seviyelerine ulaştı. AgResource, ABD etanol endüstrisinin kapasitesinin %96’sını kullandığını ve tam kapasitede öngörülebilir gelecekte değişiklik olmayacağı öngörüsünde bulunuyor.


Benzer bir durum, etanol fiyatlarının yükseldiği Brezilya’da da yaşanıyor. Şu anda mısır sıkıntısı nedeniyle Brezilya’nın Amerika’dan etanol ithal etme ihtimali var. Bugün Brezilya, Arjantin’den mısır almaya devam ediyor. Kasım ve Aralık ayları için 8 gemi yükü daha alındı.

Ukrayna’da mısır hasadının geçen yıla göre yaklaşık %25-30 daha yüksek olacağı tahmin edilse de, yurt dışına satışlar Ekim 2020 ihracatı ( yaklaşık 1,8 milyon ton) seviyesinde. Bu da yıllık bazda daha da yavaş bir ihracat hızına şahit olacağımız anlamına geliyor. Birçok AB ülkesinde olduğu gibi Ukrayna’da da temizleme, programın 2-3 hafta gerisinde ve temizlenmemiş alanlarda artan nem ile ilgili bir sorun var. Durum muhtemelen Kasım ayı içerisinde istikrar kazanacak. Ancak “çok” demek, “kaliteli” anlamına gelmez. Ve arpada ve buğdayda olduğu gibi kalite yarışını tekrarlıyoruz.

Çin’de buğdayın fiyatı artmaya devam ediyor, mısır ile buğday arasındaki fark daralıyor. Buğdayın yetiştiği bölgelerde yaşanan bereketli yağış nedeniyle, 20 Ekim’de alanın %20’sinden biraz fazlası ekildi. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre %13 daha az. Çin Devlet Rezervi, 2018 ve 2020 stoklarını satarak fiyatları dengelemeye çalışsa da buğday fiyatı kontrol altına alınabilmiş değil.

Fiyat faktörü, yem üretiminde kullanılan mısır seçimini etkiliyor. Bazı bölgelerde buğdayın fiyatı mısır fiyatını çoktan yakalamış durumda. Devlet Rezervinden satış yapılırken yapılan işlemlerin hacmi yaklaşık %30. Bu, tüccarların aktif katılımı olmaksızın çoğunlukla doğrudan sanayiciler tarafından satın alınan buğdayın oranı.


Piyasaya katılan belli başlı ülkelerin merkez bankalarının politikalarındaki değişiklikler de hububat maliyetini etkiliyor. Arjantin ve Avustralya, Ocak ve Şubat aylarında zaten satış yapıyorlar. Ve Türkiye’de, Suriye’de ve diğer ülkelerde yaşanan kuraklığı avantaja çevirmiş durumdalar. Bir fiyat var ve sebebinin ne olduğu hiç de önemli değil.

Size hiçbir şeyin sonsuza kadar sürmediğini hatırlatmak istiyorum. Sonra Çin gelecek. Ve başka hiçbir şeyin önemi yok...


Piyasa Analizi Kategorisindeki Yazılar
10 Kasım 20215 dk okuma

Piyasalarda yukarı yönlü artış durdurulamıyor