Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu, sektörün nabzını tutacak dış ticaret raporunu yayınladı. TUSAF’ın sektörel dış ticaret raporuna göre, Türkiye’nin buğday unu ihracatı 2025 yılının ilk 6 ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla miktar bazında 1 milyon 799 bin tondan 1 milyon 113 bin tona geriledi. Dolar bazlı ihracat geliri ise yaklaşık yüzde 36 düştü.
Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu (TUSAF), sektörel verilerin şeffaf, düzenli ve güvenilir biçimde takip edilmesinin önemine dikkat çekerek, dış ticarete ilişkin aylık raporlamalara başladı. İlk kez yayınlanan ve Temmuz 2025 itibarıyla sektörün güncel verilerini içeren TUSAF Aylık Sektör Raporu, üretimden ithalata, ihracattan dünya pazar verilerine kadar geniş bir yelpazede sektöre ışık tutuyor. Federasyon, bu raporları bundan sonra da düzenli olarak paylaşmayı planlıyor.
TÜİK Özel Ticaret Sistemi (ÖTS) verilerine göre, 2025 yılının Ocak-Haziran döneminde 1 milyon 112 bin 707 ton buğday unu ihraç edildi. Bu ihracat karşılığında 427,98 milyon dolar gelir elde edildi. Geçen yılın aynı dönemine kıyasla dolar bazında yüzde 36,6 oranında gerileme yaşandı. Ortalama ihracat fiyatı ise 385 dolar/ton ile geçen yılın aynı dönemindeki 368 dolar/ton seviyesinin üzerine çıktı.
İhracatta en büyük pazar yine Irak olurken, bu ülkeye yapılan sevkiyatlar değer bazında yüzde 46,2 azaldı. Buna karşın Suriye pazarında yüzde 69,3’lük artış dikkat çekti. Somali, Gana, Küba, Endonezya, Venezuela ve Sierra Leone, Türkiye ununun öne çıktığı diğer pazarlar arasında yer aldı.
Bölgesel dağılıma bakıldığında, Asya’nın Yakın ve Orta Doğu ülkeleri toplam ihracatın en büyük payını alırken, Afrika ülkeleri ikinci sırada yer aldı. Ancak tüm bölgelerde geçen yılın aynı dönemine göre değer bazında düşüşler görüldü.
Ekmeklik Buğday İthalatı Tamamen DIR Kapsamında
2025 yılının ilk yarısında Türkiye, 1 milyon 612 bin ton ekmeklik buğday ithal etti. Tamamı Dahilde İşleme Rejimi (DIR) kapsamında yapılan bu ithalat için 412,27 milyon dolar ödendi. Ortalama ithalat fiyatı 256 dolar/ton oldu. En büyük tedarikçi ülke Rusya olurken, Ukrayna, Romanya, Moldova, Sırbistan ve Kazakistan diğer önemli tedarikçiler arasında yer aldı.
Küresel Görünüm ve Fiyatlar
FAO Hububat Fiyat Endeksi Temmuz 2025’te bir önceki aya göre yüzde 0,8 gerileyerek 106,5 puana indi. Buğday fiyatları, kuzey yarımkürede bol arzın etkisiyle düşerken, üretici ülkelerde çiftçilerin satışta isteksiz davranması fiyatlarda aşağı yönlü baskıyı sınırladı.
USDA verilerine göre, 2025 yılı dünya buğday üretiminin 808,6 milyon ton seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor. Türkiye’nin bu yılki üretim tahmini 20,8 milyon ton. Ülkemiz, dünya buğday unu ihracatında hâlâ lider konumunu koruyor.
Mesut Çakmak
TUSAF Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Mesut Çakmak, raporla ilgili şunları söyledi: “Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu olarak, sektörel verilerin doğru ve düzenli takibinin, sağlıklı kararlar almanın temel koşulu olduğuna inanıyoruz. İstatistikler yalnızca rakamlar değil; içinde bulunduğumuz ekonomik ortamı anlamak, geleceğe yönelik strateji geliştirmek ve ortak akılla yol almak için vazgeçilmez araçlardır. ‘Veri olmadan yönetim olmaz’ anlayışıyla, güçlü bir sektör yapısının ancak güvenilir ve şeffaf verilerle desteklenebileceğine inanıyoruz. Aylık raporlarımızla sektörün güncel durumuna ışık tutmaya devam edeceğiz.”